PBB, shume shpejt jo me kriter per matjen e ekonomise
E Diele, 29 Nentor 2009
Prodhimi i Brendshem Bruto duket se shume shpejt, nuk do te jete me kriter baze per matjen e rritjes se ekonomise. Nje grup pune i angazhuar nga Presidenti francez Sarkozy, ka paraqitur propozime per nje sistem te ri, ne matjen e rritjes se ekonomise se nje vendi. Ne te, rritja shihet ne nje kuptim me te gjere. Ne Samitin e G-20 ne Pittsburgh, ai do te perpiqet te binde edhe vendet e tjera te industrializuara, te ndryshojne statistikat e tyre bazuar ne konceptin e ri te rritjes dhe progresit. Te njejtin propozim pati bere pak kohe me pare edhe Komisioni i BE-se. Ne grupin e punes bejne pjese eksperte me emer te ekonomise, si p.sh. mbajtesit e cmimit "Nobel", Joseph Stiglitz dhe Amalya Sen.
Presidenti francez Nicolas Sarkozy, u tregua mjaft largpames, kur dy vjet e gjysme me pare, u dha kete detyre dy fituesve te cmimit "Nobel" per ekonomine, "hartoni nje metode statistikore, me te cilen ne te ardhmen rritja ekonomike e nje vendi te mund te matet ne menyre me te plote se deri tani". Edhe profesor Jean-Paul Fitoussi, i cili ka permbledhur punen e 37 shkencetareve, konfirmon edhe njehere veshtiresite me te cilat ndeshen specialistet si ai gjate aplikimit te PBB-se, si kriter i matjes se rritjes ekonomike: "Kur shifrat na thone se punet na shkojne mire, nderkohe qe njerezit kane pershtypjen se po iu rreshqet toka nen kembe, atehere ose treguesi eshte llogaritur gabim ose po perdorim treguesin e gabuar.Sidomos nese PBB-ja tregon rritje edhe kur ekzistojne probleme". Jean-Paul Fitoussi: -"A eshte e vertete qe bllokimi i vazhdueshem i trafikut ne Paris rrit PBB-ne? A eshte e vertete qe nje zjarr i madh apo trazirat dhe kriminaliteti rrisin te ardhurat kombetare? Po, kjo eshte e vertete. Por keto ngjarje nuk jane ne asnje menyre te mira per mireqenien". Per vleresimin e pasurise dhe mireqenies se nje shoqerie, studiuesit kane paraqitur nje sere propozimesh. Mbajtesi i cmimit "Nobel" per ekonomine, Joseph Stiglitz, shpjegon:-"Sigurisht nuk ekziston vetem nje indikator per te paraqitur dicka kaq komplekse sa shoqeria jone. Por, pikerisht sepse perzgjedhja e treguesve luan nje rol kaq te rendesishem ne vendime, duhet te zhvillohet nje debat i hapur, e para se gjithash publike per perzgjedhjen e treguesve mates. Te gjitha te dhenat karakteristike ekonomike, ne te ardhmen do te vleresohen edhe nen aspektin ambjentalist. Kriteri kryesor per vleresimin e pasurise se nje vendi, nuk do te jene me mallrat dhe sherbimet e prodhuara, por te ardhurat e familjeve, gjendja e autostradave, e qyteteve apo e furnizimit me energji. Edukimi i popullsise do te jete gjithashtu kriter por para se gjithash masa e kenaqesise se njerezve".
Ndryshimi
Kriteri kryesor per vleresimin e pasurise se nje vendi, nuk do te jene me mallrat dhe sherbimet e prodhuara, por te ardhurat e familjeve, gjendja e autostradave, e qyteteve apo e furnizimit me energji. Edukimi i popullsise do te jete gjithashtu kriter, por para se gjithash masa e kenaqesise se njerezve.