Busesku, presidenti qe i ben sfide parlamentit

Presidenti rumun, Traian Basesku, deklaroi te premten ne darke se nuk do te jape doreheqjen. Ai e tha kete vetem nje dite pasi u shkarkua nga parlamenti i dominuar nga opozita, i cili aprovoi shkarkimin e tij pas akuzave se ka abuzuar ne kompentencat e tij dhe ka shkelur ne 19 raste kushtetuten, te cilat nuk jane provuar nga Gjykata Kushtetuese. Basesku, me pare paralajmeroi se ai do te terhiqej dhe synonte nje mandat tjeter nese pezullohej nga parlamenti, por befasoi shtypin kur tha se ka ndryshuar mendje sepse doreheqja mund te shkaktonte trazira politike. Sipas Kushtetutes rumune, nese presidenti nuk pranon vendimin e Kuvendit, shpallet referendum ne afat prej nje muaji, ne te cilin populli kontrollin vendimin e Parlamentit.

Nje agjent i regjimit komunist?

Pergjate viteve, Basesku eshte akuzuar here pas here per angazhimin e tij ne sigurimin e regjimit komunist. Keta deklarata jane perseritur shpesh ne publik nga ish-presidenti Emil Constantinescu ne fund te vitit 2005 dhe ne veren e vitit 2006, por pa paraqitur asnjehere ndonje evidence konkrete. Pas viteve 90 Basesku e quante veten antikomunist. Ne debatin e drejtperdrejte ne televizor me Adrian Nastase ne zgjedhjet presidenciale ne vitin 2004, ai e la pa goje kundershtarin duke i drejtuar pyetjen retorike: “A e dini cili eshte mallkimi me i madh i Rumanise sot per sot? Eshte se rumunet kane per te zgjedhur ne mes te dy anetareve te ish-Partise Komuniste.”

Ne fushaten e tij elektorale te vitit 2004 Traian Basesku premtoi se do te ishte nje “president-aktiv”, ne kontrast me presidentet e meparshem qe mund te luanin thjesht rolin e ndermjetesit te forcave politike. E, sic duket politikani 56-vjecar po i qendron besnik ketij vendimi. Pasi u be president me 12 dhjetor 2004, ne baze te ligjeve ne fuqi, ai dha doreheqjen nga Partia Demokratike, megjithate mbeti shume i perfshire ne politiken e dites, aq sa liderin politik nuk rrinin dot pa e akuzuar si presidentin qe po shkel kushtetuten dhe nuk i “bindet” kryeministrit. Gjate udheheqjes se tij si president, marredheniet me kryeministrin Popescu-Tariceanu u acaruan. Sot ne Rumani dyshja president-kryeminister eshte bere nje nga temat kryesore te politikes rumune. Traian Basesku gezon popullaritet ne Rumani. Perkrahesit e tij qe i dhane votat per presidencen nuk po e braktisen. Ndersa parlamenti pritej te merrte vendimin, ata mbushen sheshin kryesor ne Bukuresht, ku hodhen parulla si “Busesku mos na ler”. Dhe kjo ishte nje mbeshtetje po aq e fuqishme sa edhe fushata qe beri per presidencen rumune, duke prezantuar nje platforme kunder korrupsionit dhe integrim ne BE. Basesku e fitoi reputacionin tek qytetaret rumune si politikani qe flet me zemer te hapur dhe eshte me kembe ne toke. Dikur nje oficer marine, Basesku ka shenuar nje karriere te suksesshme politike. I diplomuar ne institutin e marines se Constanta ne 1976, me vone ai u be kapiten i anijeve tregtare ne Rumani ne vitin 1981-1987. Perfshirja aktive ne politike u shenua pas revolucionit te pergjakshem rumun, ne vitin 1989, kur u rrezua diktatori komunist Nikola Caushesku. Ai iu bashkua Frontit per Shpetimin Kombetar. Pas ndarjes se tij me 1992, ai u be anetar i PD-se. Basesku sherbeu dy here si minister i transportit, nga viti 1991 deri me 1992 dhe perseri nga viti 1996 deri me 2000. Ai u zgjodh anetar i parlamentit me 1992 dhe kryesoi Komitetin e Industrise dhe Sherbimeve te Dhomes se Deputeteve. Basesku dha doreheqjen vullnetarisht me 1996, duke hequr dore prej imunitetit per te lehtesuar nje hetim ndaj tij ne lidhje me nje marreveshje privatizimi. Hetimi nuk arriti te gjeje prova qe te konfirmonin perfshirjen e supozuar te tij.

Ne vitin 2000 ai u be kryebashkiaku i kryeqytetit rumun, Bukureshtit, gjate mandatit te te cilit ia doli mbane te ndermerrte nje program per te perterire qytetin, dhe e rimori kete post ne 2004. Ai lindi me 4 nentor 1951 ne qytetin e Basarabise ne qarkun e Konstances, ku ndodhet porti me i madh rumun ne Detin e Zi. Babai i tij, Dumitru, ishte officer ushtrie, ndersa nena quhet Elena. Ai eshte i martuar dhe ka dy vajza, Ioana dhe Elena.