Ariu polar shpallet specie e rrezikuar
E Marte, 20 Maj 2008
Qeveria amerikane i ka futur arinjte polare ne listen e specieve qe rrezikojne te zhduken. Shkencetaret thone se kjo eshte pasoje e ngrohjes globale dhe shkrirjes se akullnajave. Koheve te fundit eshte verejtur se dicka nuk shkon si duhet me keto banore te viseve me te ftohta te planetit. Ka pasur raste kur nga nevoja per ushqim, arinjte kane sulmuar njeri-tjetrin per ta ngrene. Nga ana tjeter, shume gjallesa kane braktisur zonat ku jetonin dhe jane zhvendosur ne kerkim te ushqimit. Problemi kryesor qendron te fakti se habitati i tyre po degradohet nga ngrohja globale dhe shkrirja e akullnajave. "Sot e radhis ariun polar ne listen e specieve te rrezikuara ne baze te Aktit per Speciet e Rrezikuara. Jam i bindur se ky vendim perkon me standardet legale per veprim ne rastin e specieve te rrezikuara", tha dje Sekretari i Ceshtjeve te Brendshme, Dirk Kempthorn, duke folur ne konferencen per shtyp ne Uashington. Kempthorne tha se ka vepruar sipas keshillave te shkencetareve, te cilet jane shqetesuar se tepermi ne vitet e fundit, nga raportet se arinjte polare ne rajonin e Arktikut po perballen me zhdukje te plote.
Ngrohja globale dhe shkrirja e akullnajave ka bere qe ushqimi i arinjve, si kermat apo luanet e detit, te jene gjithnje e me te rralle. "Meqe arinjte polare jane shume te ndjeshem ndaj kesaj humbjeje te habitatit, ato mund te rrezikohen keq ne nje te ardhme te afert. Ne rastin konkret, per 45 vjet", tha Kempthorne.
Shkencetaret e qeverise amerikane parashikojne se dy te tretat e arinjve polare mund te zhduken deri ne vitin 2050. Futja e tyre ne listen e specieve te rrezikuara e ben edhe me te dukshem rrezikun nga ngrohja globale e planetit, sidomos ne pjeset me veriore. Shkencetaret thone se keto zona po ngrohen dyfish me shpejt se pjeset tjera te Tokes. Por, disa grupe te ambientalisteve thone se duhen ndermarre edhe hapa tjere per te mbrojtur ariun polar. Njera nga masat mund te jete nderprerja e projekteve eksploruese te energjise ne habitatin ku jetojne gjallesat ne fjale.
Si po zhduken arinjte polare
Ne muajin shkurt, administrata amerikane ua shiti kompanive te naftes dhe te gazit te drejtat per te eksploruar ne 20 milione akra ne Detin Chukchi, ne bregun verilindor te Alaskes. Aty jetojne gjysma e numrit te pergjithshem te arinjve polare, ndersa popullsia e tere e arinjve ne territorin e Shteteve te Bashkuara, vleresohet prej 20 deri 25 mije. Rreth 15 mije arinj polare gjithashtu jetojne ne Kanada, ku ende nuk jane futur ne listen e specieve te rrezikuara. Kritiket e projekteve energjetike thone se ato e rrisin dukshem emisionin e gazrave dhe efektin sere, i cili kontribuon ne ngrohjen globale.
